[RECENZJA] Gdzie zaczyna się Nil?

Pin It
nad nilem błękitnym i białym
"Nad Nilem Błękitnym i Białym" to nie jest książka podróżnicza. To nie jest książka geograficzna, ani historyczna. To nie jest też reportaż. To pasjonująca opowieść o wyprawach, które miały na celu ustalić - gdzie zaczyna się Nil? 

Nil konkuruje z Amazonką o miano najdłuższej rzeki na świecie. Od lat fascynował wszystkich, którzy mieli z nim styczność. Nic dziwnego, że wielokrotnie przez ponad dwa tysiące lat podejmowano próby odnalezienia jego źródła. Bezskutecznie. Ekspedycje zawracały, nie będąc w stanie dotrzeć do celu. 
 
Zagadka pasjonowała także nowożytnych geografów. Oni także poszukiwali odpowiedzi na pytanie o źródło Nilu, choć ich życie nie zależało od rzeki, więc wiedza ta nie miała, przynajmniej w teorii, aż tak wielkiego znaczenia praktycznego. 

A mimo to w XIX wieku Harry Johnston, szef brytyjskiej administracji w Ugandzie przyznał, że ta sprawa jest największą tajemnicą geograficzną, jaką przyszło rozwiązać po odkryciu Ameryki. 
 
Wydana po raz pierwszy w latach 60. ubiegłego wieku jako dwa oddzielne tomy, ukazujące się w kilkuletnim odstępie, książka Alana Mooreheada opowiada o próbach odnalezienia źródła Nilu w okresie od 1798 do 1900 roku. Sposób, w jaki pisze autor, pozwala przenieść się do opisywanych wydarzeń. To czyni tę pozycję, wydaną niedawno w tłumaczeniu Jerzego Schwakopfa przez wydawnictwo Zysk i S-ka, zupełnie wyjątkową opowieścią. Czytelnik może wielokrotnie odnieść wrażenie, że bierze udział w opisywanych wyprawach. 
 
Autorowi nie brakuje iście reporterskiej zaciekłości w dokumentowaniu wypraw zmierzających w górę Nilu, zarówno Błękitnego, jak i Białego. Moorehead pisze szczegółowo, ale nie nużąc przy tym czytelnika. To olbrzymia umiejętność.

Warto zwrócić uwagę na polskie tłumaczenie, które uznać trzeba za całkiem udane. Tłumacz zdołał oddać niuanse języka używanego przez autora. To cenna umiejętność, dlatego wiele książek czytanych w przekładzie traci na wartości. Nie w tym przypadku. 

Czytelnik może z książki dowiedzieć się, gdzie zaczyna się i kończy Nil Błękitny i Biały, i dlaczego w ogóle znaczenie ma rozgraniczenie między obiema odnogami rzeki. Ułatwiają to zresztą zamieszczone w książce mapki, bardzo czytelne i wyraźne, a przez to niezwykle pomocne. Dołączone ilustracje są w ogóle olbrzymią zaletą pozycji. Pokazują życie codzienne mieszkańców terenów położonych nad Nilem, ich stroje i rytuały, prezentują najważniejsze budynki znajdujące się nad rzeką i pozwalają uzmysłowić sobie to, o czym pisze Moorehead. 
 
Książka „Nad Nilem Błękitnym i Białym” jest długa. Najnowsze wydanie liczy grubo ponad 600 stron. Ale to dobrze! Każdy, kto interesuje się geografią, historią lub podróżami, pomimo objętości przeczyta ją w krótkim czasie — i z zapartym tchem.

Alan Moorhead, "Nad Nilem Błękitnym i Białym", re-edycja Zysk i S-ka, 2016
 
Pin It
Szanowna Użytkowniczko, Szanowny Użytkowniku, zanim klikniesz „Przejdź do serwisu” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Przejdź do serwisu” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres. Zgoda Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Etnosystem.pl Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych oraz danych lokalizacyjnych generowanych przez Twoje urządzenie, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno. Jeśli nie chcesz wyrazić zgody kliknij „Zamknij”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych do śledzenia statystyk Google Analytics czy wyświetlania Ci dedykowanych reklam.